ΤΑ ΜΠΛΟΚΙΑ

Ειδήσεις και αναλύσεις από τη Λέσβο και την Ελλάδα με αριστερή ματιά!

Δεύτερο Θέμα Οικονομία

Μόνο εμείς υπερασπιστήκαμε τη φέτα

*Β. Αποστόλου

Ο πρώην Υπουργός Βαγγέλη Αποστόλου και Βουλευτής Χαλκίδας του Σύριζα, κατά τη συνεδρίαση της Διαρκούς Επιτροπής Παραγωγής & Εμπορίου με θέμα συζήτησης το σ/ν του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων: «Ρυθμίσεις αρμοδιότητας του ΥπΑΑΤ για την αναβάθμιση και τον εκσυγχρονισμό του αγροτικού τομέα», τοποθετήθηκε  για τη φέτα. 
Επειδή έχει ενδιαφέρον να μάθουμε τι ακριβώς είπε για αυτό το προϊόν που είναι εθνικής σημασίας  δημοσιεύουμε παρακάτω ολόκληρη την τοποθέτησή του. 

«Κύριε Πρόεδρε αν και είχα προετοιμάσει μία παρέμβαση πάνω στις τροπολογίες του νομοσχεδίου, από την ώρα που μπήκε το θέμα των Συμφωνιών, ιδιαίτερα τη ceta με τον Καναδά, είμαι υποχρεωμένος να ενημερώσω τους συναδέλφους στο σώμα τι ακριβώς έχει συμβεί με τη συγκεκριμένη Συμφωνία με τον Καναδά αλλά και με την νοτιοαφρικανική ένωση επειδή συμφωνίες ιδίου περιεχόμενου και της ίδιας περιόδου. 

Οι συζητήσεις για τη Συμφωνία Ευρωπαϊκής Ένωσης – Καναδά, για το σύνολο των δραστηριοτήτων που αφορά αυτές τις Συμφωνίες, μεταξύ των οποίων είναι και η πώληση της φέτας, ξεκίνησαν το 2009 και μετά από πολύμηνες διαπραγματεύσεις, ανακοινώθηκε από τον Πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής κ. Barroso και τον Καναδό Πρωθυπουργό κ. Harper, κατά τη συνάντησή τους στις Βρυξέλλες στις 18 Οκτωβρίου του 2013, η ολοκλήρωση των διαπραγματεύσεων και η επί της αρχής, συμφωνία σε πολιτικό επίπεδο. Όσον αφορά στην προστασία της φέτας, αλλά και 4 ακόμη ευρωπαϊκών τυριών, τα οποία ο Καναδάς θεωρούσε ως «κοινές ονομασίες», η Επιτροπή ανακοίνωσε ότι υπήρξαν ειδικές ρυθμίσεις, ως παρέκκλιση της πλήρους προστασίας, που θα τύχουν οι υπόλοιπες ευρωπαϊκές Γεωγραφικές Ενδείξεις (ΓΕ). 

Η Ελλάδα ενημερώθηκε μετά την ανακοίνωση της πολιτικής συμφωνίας, παρότι είχε προηγηθεί τον ίδιο μήνα συνάντηση του τότε Πρωθυπουργού, κ. Σαμαρά με τον Πρόεδρο της Επιτροπής, κ. Barroso και στα θέματα της συζήτησής τους είχε προταθεί και το θέμα της φέτας. Δεν υπάρχει καμία επίσημη ενημέρωση για το αποτέλεσμα της συζήτησης στο συγκεκριμένο θέμα. Ενδεχομένως λόγω πολιτικής πίεσης να υπήρξε συναίνεση στην ανωτέρω λύση. Η τελική μορφή της συμφωνία CETA (με τον Καναδά) τον Οκτώβριο του ίδιου έτους κατά την διάρκεια της Συνόδου Κορυφής Ε.Ε.-Καναδά στην Οτάβα, σε μία Σύνοδο δηλαδή που συμμετείχαν ο Πρόεδρος της Κομισιόν κος Barroso, ο Πρωθυπουργός της Ελλάδας ως προεδρεύων εκείνη την περίοδο της Ε.Ε., βεβαίως και ο Καναδός Πρωθυπουργός.

Καμία αντίδραση από πλευράς του κου Σαμαρά. Τι έκανε αργότερα η ελληνική κυβέρνηση; Στις 24 Σεπτεμβρίου 2014 ο αρμόδιος Υφυπουργός Ανάπτυξης, κ. Ν. Μηταράκης έστειλε επιστολή προς τον Επίτροπο Εμπορίου στην οποία δεν έγινε αναφορά για μη αποδοχή της προτεινόμενης λύσης για την προστασία της φέτας, αλλά μόνο στο ότι υπήρχε προσδοκία για μια πιο φιλόδοξη συμφωνία σε σχέση με την προστασία της Γ.Ε. της φέτας. Ο τότε Επίτροπος Εμπορίου έστειλε απαντητική επιστολή τον Οκτώβριο 2014 αναφέροντας ότι οι διαπραγματεύσεις έχουν ολοκληρωθεί και ότι το αποτέλεσμα είναι ικανοποιητικό, δεδομένης της προηγούμενης κατάστασης στον Καναδά. Η εν λόγω απαντητική επιστολή έγινε αποδεκτή χωρίς καμία αντίδραση από την ελληνική πλευρά. Το μεγάλο πρόβλημα με τις συμφωνίες αυτές είναι ότι οι συμβαλλόμενες χώρες χρησιμοποιούσαν ήδη, ανενόχλητοι, ονομασίες ελληνικών ΠΟΠ και ΠΓΕ. Στη νοτιοαφρικανική αγορά για παράδειγμα υπάρχουν τουλάχιστον από το 1975 τυριά, που κυκλοφορούν με την ονομασία «φέτα» και ουσιαστικά έχουν δημιουργήσει τη ζήτηση για το συγκεκριμένο τυρί όλα αυτά τα χρόνια. Μάλιστα ένα τέτοιο τυρί από αγελαδινό γάλα, έχει βραβευθεί για τη ποιότητά του σε διαγωνισμό γεύσης το 1995!!! Οι συγκεκριμένες συμφωνίες πάσχουν σε δύο βασικά ζητήματα: Πρώτον, δεν απαγορεύουν τη χρήση του όρου «φέτα» σε επιχειρήσεις που διακινούσαν στην εσωτερική αγορά, οποιοδήποτε λευκό τυρί, από αγελαδινό γάλα κυρίως, και το ονόμαζαν «Φέτα». Μπορούν να συνεχίσουν να το πράττουν εις το διηνεκές. Δεύτερον, οι επιχειρήσεις που θα ενδιαφερθούν να κυκλοφορήσουν ένα τέτοιο προϊόν στο μέλλον θα μπορούν να το ονομάζουν feta made in Canada ή feta South Africa, αν προέρχεται από αιγοπρόβειο γάλα ή «τύπου Φέτα», «στυλ Φέτα», «είδους Φέτα» κ.λ.π. αν προέρχεται από οποιοδήποτε άλλο γάλα. Συνεπώς, με αυτές τις συμφωνίες παγιωνόταν η κατάχρηση του όρου «φέτα» από όλες τις επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται στις δύο χώρες. 

Τι κάναμε εμείς ως Κυβέρνηση; Από τα πρώτα ζητήματα που δώσαμε ιδιαίτερο βάρος με την ανάληψη των καθηκόντων στο Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, ήταν η στήριξη της αιγοπροβατοτροφίας, για την οποία βλέπετε ότι συνεχώς φωνάζουμε και αγωνιζόμαστε. Γι αυτό και στο πρώτο κιόλας Συμβούλιο Υπουργών Γεωργίας, το Μάρτιο του 2015, σε παρέμβασή μου αναφέρθηκα στις συγκεκριμένες συμφωνίες, τονίζοντας μεταξύ άλλων ότι δεν μπορούν να γίνουν αποδεκτές τόσο από την ελληνική κοινωνία, όσο και από την ελληνικό Κοινοβούλιο. Μια άποψη που στα 4 χρόνια κοντά που ήμουν Υπουργός διαρκώς τη συνόδευα σε όλες μου τις ομιλίες στα Ευρωπαϊκά Συμβούλια. Υπήρξαν αλλεπάλληλες συναντήσεις με τον Επίτροπο Γεωργίας κ. Hogan τόσο στα Συμβούλια Γεωργίας, όσο και κατ΄ιδίαν, στις οποίες δηλώναμε ξεκάθαρα ότι τα αποτελέσματα αυτών των συμφωνιών είναι εξαιρετικά δυσμενή για την χώρα μας. Και βέβαια αυτό που μου έλεγαν πάντα ήταν ότι οι Συμφωνίες σε Επίπεδο Κορυφής, το τονίζω αυτό για να θυμηθούμε τι έγινε στον Καναδά, δεν ανατρέπονται εύκολα. Παρόλα αυτά με την επιμονή μας και τη διαπραγματευτική αποφασιστικότητα φέραμε καρπούς σε ένα παιχνίδι που είμαστε μόνοι μας και ήταν από χέρι χαμένο. Αποδεχθήκαμε κατ΄αρχήν τη προσωρινή έναρξη της συμφωνίας με την Ν. Αφρική, αφού η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ρητά έλαβε υπόψη τις ανησυχίες της Ελλάδας για τις Γ.Ε. και δεσμεύτηκε να επιτύχει το καλύτερο δυνατό επίπεδο προστασίας στις καταχωρισμένες Γεωγραφικές Ενδείξεις της Ένωσης στις τρέχουσες ή μελλοντικές διαπραγματεύσεις εμπορικών συμφωνιών εντός πέντε (5) ετών από την έναρξη ισχύος της συμφωνίας ΕΕ – SADC. Επίσης, και αυτό είναι πολύ σημαντικό, η Επιτροπή δεσμεύτηκε εντός της μεταβατικής περιόδου να αρχίσει την διαδικασία αναθεώρησης της συμφωνίας, με σκοπό την επίτευξη για όλες τις Γ.Ε. της Ε.Ε. που περιλαμβάνονται σε αυτή, συμπεριλαμβανομένης της «φέτας» και του ιδίου επίπεδου προστασίας. Μια δέσμευση η οποία ιδιαίτερα λήφθηκε σοβαρά υπόψη στην πρόσφατη συμφωνία που με διθυράμβους είχε έρθει ο Υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και ανακοίνωνε με την Κίνα. Από κει ξεκίνησε η όλη διαδικασία. Δηλαδή με απλά λόγια με τη λήξη της μεταβατικής περιόδου των 5 χρόνων δεν θα χρησιμοποιείται ο όρος φέτα σε κανένα προϊόν. Οι παραπάνω δεσμεύσεις δεν είναι απλά λόγια, αλλά εμπεριέχονται ως παράρτημα στις συμφωνίες. Ας σημειωθεί, δε, ότι στην τελευταία συνάντηση υπήρξαν κοινές δηλώσεις -δεσμεύσεις και μεταξύ Γερμανίας και Καναδά. 

Ποιο είναι τώρα το κρίσιμο ζήτημα; Χρειάζεται επαγρύπνηση και ανάληψη πρωτοβουλιών, ώστε ο μεταβατικός χρόνος των πέντε, που ήδη έχουν μείνει ήδη μόνο δύο, να μπορέσουμε να στηρίξουμε βεβαίως τη συμφωνία, φτάνοντας μέχρι και το σημείο, από την ώρα που υπάρχει η δέσμευση και έχει ενσωματωθεί στη συμφωνία, ακόμα και απειλή βέτο. Αυτή ήταν η πορεία που είχαμε. Άρα λοιπόν είναι χρέος σήμερα της Κυβέρνησης να ασχοληθεί ιδιαίτερα με το συγκεκριμένο θέμα, δεδομένου ότι αυτό το παράρτημα έχει ακολουθήσει κι άλλες συμφωνίες και καταλαβαίνετε πόσο σημαντικό είναι για να μπορέσει να λυθεί ευρύτερα το θέμα για έναν χώρο για τον οποίο όλοι συμφωνούμε, ιδιαίτερα την αιγοπροβατοτροφία, το προϊόν φέτα, πρέπει οπωσδήποτε την ανταγωνιστικότητα που έχει από μόνη της στην αγορά πρέπει να τη στηρίξουμε.».

*τέως υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης