ΤΑ ΜΠΛΟΚΙΑ

Ειδήσεις και αναλύσεις από τη Λέσβο και την Ελλάδα με αριστερή ματιά!

Δεύτερο Θέμα Κόσμος

Στη σπηλιά του Αλή Μπαμπά

Το μεσογειακό αεράκι σηκώνει σύννεφα σκόνης που κόβουν την ανάσα, έγγραφα στροβιλίζονται και μπλέκουν στα πόδια μου, καθώς αναζητώ μάταια μια σκιά από τον καυτό ήλιο στο διαλυμένο λιμάνι. Περπατώντας πάνω σε σπασμένα γυαλιά, ανάμεσα σε κοφτερές λαμαρίνες, λυγισμένα σίδερα, θρυμματισμένο μπετόν, λόφους από χώματα και καλαμπόκι, μετανιώνω που δεν φόρεσα μπότες αλλά αυτά τα ελαφρά παπούτσια.

Το τηλέφωνο πάλι βουίζει. Ακόμη μια συνεννόηση με την Αθήνα για την αποψινή απευθείας σύνδεση στο δελτίο ειδήσεων του Mega. Ο ιδρώτας τρέχει ποτάμι όταν φτάνω κάτω από τα τεράστια σιλό, που στέκουν ακόμα όρθια παρά την τρομακτική έκρηξη το απόγευμα της περασμένης Τρίτης στη διπλανή εμπορευματική αποθήκη, εκεί όπου «φυλάσσονταν» οι 2.750 τόνοι νιτρικού αμμωνίου.

Κοιτάζω με δέος τον κρατήρα, πλημμυρισμένο πλέον από θαλασσινό νερό, εκεί όπου οι δύτες αναζητούν τώρα στοιχεία για τα αίτια της καταστροφής.  Άλλα συνεργεία ψάχνουν ακόμα για ό,τι απέμεινε από εκατοντάδες εργάτες, ναυτικούς, οδηγούς φορτηγών. Αναλογίζομαι πόσα περισσότερα θα ήταν τα θύματα, πόσο μεγαλύτερη θα ήταν η καταστροφή αν δεν υπήρχαν αυτά τα σιλό των δημητριακών. Ανέκοψαν το ωστικό κύμα της έκρηξης και έσωσαν τη δυτική Βηρυτό, σε αντίθεση με τις συνοικίες στον ανατολικό τομέα της πόλης πάνω από το λιμάνι, όπου δεκάδες χιλιάδες οικογένειες έμειναν χωρίς σπίτι ή θα χρειαστεί να το επισκευάσουν εκείνες που ήταν λιγότερο «άτυχες».

Κατά τραγική ειρωνεία, τα σωτήρια σιλό ύψους πενήντα μέτρων ήταν ένα από τα μεγαλεπήβολα σχέδια του «δαιμόνιου» τραπεζίτη και επιχειρηματία Yusuf Beidas, Παλαιστίνιου πρόσφυγα από την Ιερουσαλήμ. Η οικονομική αυτοκρατορία που έχτισε στον Λίβανο τις δεκαετίες του 1950 και του 1960 περιλάμβανε τη μεγαλύτερη τράπεζα, τη μεγαλύτερη αεροπορική εταιρεία και το μεγαλύτερο καζίνο της χώρας, καθώς και την εταιρεία διαχείρισης του λιμανιού της Βηρυτού. H αυτοκρατορία του Beidas κατέρρευσε το 1966 ύστερα από μια αδυσώπητη σύγκρουση με τη λιβανέζικη κυβέρνηση και με  Άραβες ηγέτες.

Για πολλούς αναλυτές αυτή η οικονομική και πολιτική σύγκρουση ήταν προάγγελος των εμφύλιων δεινών σε μια χώρα που μαστίζεται μέχρι σήμερα από τη διαφθορά, τις πελατειακές σχέσεις, τις φράξιες πάνω σε θρησκευτικές και φυλετικές γραμμές και τις μεγάλες ανισότητες. Ο τραπεζίτης δεν έζησε για να δει τα σιλό. Διέφυγε στη Βραζιλία και πέθανε στην Ελβετία το 1968. Οι αποθήκες των σιτηρών, χωρητικότητας 120.000 τόνων, κατασκευάστηκαν τελικά με χρηματοδότηση από το Κουβέιτ.

Τα σιλό βρίσκονται λίγες εκατοντάδες μέτρα ανατολικά της αόρατης σήμερα «πράσινης γραμμής», η οποία στα χρόνια του εμφυλίου χώριζε την ανατολική (κυρίως χριστιανική) από τη δυτική (κυρίως μουσουλμανική) Βηρυτό. «Η Χιροσίμα έχει την κατεστραμμένη εκκλησία, η Νέα Υόρκη τα μεταλλικά δοκάρια από τους Δίδυμους Πύργους, εμείς έχουμε τα μισογκρεμισμένα σιλό» μου λέει το ίδιο απόγευμα ένας από τους διαδηλωτές στην Πλατεία των Μαρτύρων, κοντά στο λιμάνι. Δεν πετούσε μολότοφ στους αστυνομικούς που έκλειναν τον δρόμο προς τη Βουλή. Κρατούσε μια σκούπα, όπως εκατοντάδες άλλοι αντικυβερνητικοί διαδηλωτές, που νωρίτερα καθάριζαν τους δρόμους από τα χαλάσματα της έκρηξης.

«Αυτοί που μας κυβερνούν δεν είναι άξιοι να καθαρίσουν ούτε τα πεζοδρόμια» μου είπε ένας άλλος διαδηλωτής με τα μάτια κόκκινα από τα δακρυγόνα. «Αλλά τι να περιμένουμε από αυτούς; Το λιμάνι ήταν σαν τη σπηλιά του Αλή Μπαμπά με τους 40 κλέφτες».

Αυτή η νέα γενιά που βγήκε πάλι στους δρόμους, που ζητά αλλαγή και μια νέα τάξη πραγμάτων χωρίς τα παλιά πολιτικά υλικά και τζάκια, δεν έζησε τον εμφύλιο ούτε την ισραηλινή εισβολή του 1982. Θυμάται τους ισραηλινούς βομβαρδισμούς του 2006, αλλά αυτοί έγιναν… μακριά, στη νότια Βηρυτό, στο προπύργιο της Χεζμπολάχ. Πολλοί από τους διαδηλωτές βάζουν στο ίδιο τσουβάλι τη σιιτική οργάνωση που συμμετέχει στη σημερινή κυβέρνηση. Ακόμα και αν διακινδυνεύουν να βγάλουν από το ίδιο τσουβάλι το τζίνι του εμφυλίου…